Pharmacology (i) 121–150

30 Questions

Settings
Please wait...
Questions and Answers
  • 1. 
    პაციენტი მოთავსებული იქნა სტაციონარში ანტიდეპრესიული საშუალების – ამიტრიპტილინის ჭარბი დოზირების გამო. ტოქსიკოლოგებთან კონსულტაციის შემდეგ ექიმებმა გადაწყვიტეს, რომ ჰემოდიალიზი ამ შემთხვევაში არ იქნებოდა ეფექტური. რატომ მიიღეს ექიმებმა ასეთი გადაწყვეტილება?
    • A. 

      ამიტრიპტილინის დიდი რაოდენობა იმყოფება ქსოვილებში

    • B. 

      ამიტრიპტილინს გააჩნია მცირე VD (განაწილების მოცულობა

    • C. 

      ამიტრიპტილინის VDშეადგენს 4 ლ/კგ.

    • D. 

      ამიტრიპტილინი ძირითადად იმყოფება სისხლძარღვთა კალაპოტში

  • 2. 
    პაციენტი ღებულობს საგულე გლოკოზიდს – დიგოქსინს წინაგულების ფიბრილაციის საწინააღმდეგოდ. მას დაზიანებული აქვს თირკმლის ფუნქცია. დიგოქსინის კონცენტრაციის მონიტორინგი არ წარმოებს და პაციენტს განუვითარდა გულის სრული ბლოკადა. ახსენით ამ მოვლენის მიზეზი და შეარჩიეთ სწორი პასუხები ქვემოთ მოყვანილი მტკიცებულებიდან
    • A. 

      დიგოქსინი ხასიათდება მატერიალური კუმულაციით და მისი კონცენტრაცია იზრდება თირკმლების ფუნქციის დაზიანებისას

    • B. 

      დიგოქსინი ხასიათდება ფუნქციური კუმულაციით, რის გამოც ადგილი აქვს მისი ეფექტების სუმაციას.

    • C. 

      დიგოქსინის დანიშვნა არ შეიძლება წინაგულების ფიბრილაციის დროს.

    • D. 

      დიგოქსინი ინაქტივირდება ღვიძლისმიერი მეტაბოლიზმით.

  • 3. 
    სტენოკარდიით დაავადებული 38 წლის მამაკაცი ვერ გაერკვა გლიცერილ ტრინიტრატის (ნიტროგლიცერინის) ტაბლეტის გამოყენების ინსტრუქციაში. მან გადაყლაპა ტაბლეტი ამ უკანასკნელის სუბლინგვური (ენის ქვეშ) მიღების ნაცვლად, რის გამოც წამალმა არ გამოავლინა თერაპიული ეფექტი. ამასთან დაკავშირებით შეარჩიეთ სწორი პასუხი ქვემოთ მოყვანილი მტკიცებულებებიდან
    • A. 

      ნიტროგლიცერინი სუბლინგვური მიღებისას ღვიძლში ექვემდებარება “პირველი გასვლის” ეფექტს.

    • B. 

      ნიტროგლიცერინი სუბლინგვური მიღებისას პირდაპირ ხვდება სისტემურ სისხლმიმოქცევაში და არ გაივლის ღვიძლის ბარიერს.

    • C. 

      პერორულად მიღებული ნიტროგლიცერინი არ ექვემდებარება ღვიძლში “პირველი გასვლის” ეფექტს

    • D. 

      პერორულად მიღებული ნიტროგლიცერინი უკეთესად აბსორბირდება და ხვდება სისტემურ

  • 4. 
    50 წლის პაციენტს მძიმე ხარისხის დამწვრობით, რომელსაც აღენიშნება შოკური მდგომარეობა გამოხატული ჰიპოტენზიით, ტკივილის დაყუჩების მიზნით კუნთებში შეუყვანეს ოპიოიდური (ნარკოტიკული) ანალგეზიური საშუალება. პრეპარატმა არ გამოიწვია ტკივილის კუპირება 30 წთ-ის განმავლობაში და პაციენტის მდგომარეობის შემსუბუქება. შეარჩიეთ სწორი პასუხი ქვემოთ მოყვანილ მტკიცებულებებთან დაკავშირებით
    • A. 

      შოკის დროს კუნთებში სისხლმიმოქცევა მცირდება

    • B. 

      შოკის დროს ადგილი აქვს ჰიპერტენზიას

    • C. 

      შოკის დროს კუნთებში სისხლმიმოქცევა იზრდება.

    • D. 

      შოკის დროს ადგილი აქვს ჰიერვოლემიას

  • 5. 
    ქვემოთ მითითებული მაჩვენებლებიდან რომელი ასახავს წამლის შედარებით უსაფრთხოებას?
    • A. 

      თერაპიული ინდექსი

    • B. 

      LD50(ლეტალური დოზა 50%)

    • C. 

      EC50წამლის კონცენტრაცია პლაზმაში, რომლის დროსაც მისი ეფექტი შეადგენს მაქსიმალური ეფექტის 50%-ს

    • D. 

      ED50 წამლის დოზა, რომელიც იწვევს საჭირო თერაპიულ ეფექტს პაციენტთა 50%-ში

  • 6. 
    ქვემოთ მითითებული მაჩვენებლებიდან რომელი განსაზღვრავს წამლის თერაპიულ სიგანეს?
    • A. 

      ინტერვალი წამლის მინიმალურ ეფექტურ და მაქსიმალურ დასაშვებ დოზას შორის;

    • B. 

      LD50/ED50

    • C. 

      EC50

    • D. 

      წამლის კონცენტრაციის თერაპიული დონე

  • 7. 
    შეარჩიეთ სწორი პასუხები ქვემოთ მოყვანილ მტკიცებულებებთან დაკავშირებით
    • A. 

      თერაპიული დიაპაზონის მაქსიმალურ ზღვარს წარმოადგენს პლაზმაში ნივთიერებების კონცენტრაცია, რომლის დროსაც ვითარდება ტოქსიკური ეფექტები

    • B. 

      იონიზირებული ნივთიერება კარგად აღწევს უჯრედულ მემბრანებში, რის გამოც საჭიროა მისი დოზის შემცირება

    • C. 

      კუჭის PH-ის გაზრდისას მჟავე ნივთიერებების შეწოვა ძლიერდება, რის გამოც მატულობს მათი აქტივობა

    • D. 

      მეტაბოლიზმის ფერმენტების გაჯერება ამცირებს ნივთიერების აქტივობას, რაც მოითხოვს მისი თერაპიული დოზის გაზრდას

  • 8. 
    შეარჩიეთ სწორი პასუხები შემანარჩუნებელ დოზასთან დაკავშირებით
    • A. 

      წარმოადგენს ნივთიერების ოპტიმალურ დოზას, რომელიც შეჰყავთ ამ ნივთიერების თერაპიული კონცენტრაციის მიღწევის შემდეგ დროის ერთეულში მისი კლირენსის გათვალისწინებით

    • B. 

      იგი წარმოადგენს ნივთიერების იმ რაოდენობას, რომელიც შეჰყავთ მკურნალობის დასაწყისში პლაზმაში მის იმ კონცენტრაციის მისაღწევად, რომელიც ახლოს დგას მის თერაპიულ კონცენტრაციასთან

    • C. 

      შემანარჩუნებელი დოზის განსაზღვრისას არ ითვალისწინებენ ნივთიერების ნახევარსიცოცხლის პერიოდს და მისი კლირენსის სიჩქარეს

    • D. 

      შემანარჩუნებელი დოზის გამოსათვლელად აუცილებელია მისი განაწილების მოცულობის (VD) ცოდნა

  • 9. 
    ნივთიერების რომელი დოზის განსაზღვრისათვის იყენებენ ფორმულას – VDxTC (სამიზნე კონცენტრაცია):
    • A. 

      შემანარჩუნებელი დოზის

    • B. 

      დამტვირთავი დოზის

    • C. 

      ტოქსიკური დოზის

    • D. 

      თერაპიული დოზის

  • 10. 
    ნივთიერების რომელი დოზის განსაზღვრისათვის იყენებენ ფორმულას – Cl xTC (სამიზნე კონცენტრაცია)
    • A. 

      შემანარჩუნებელი დოზის

    • B. 

      დამტვირთავი დოზის

    • C. 

      თერაპიული დოზის

    • D. 

      ტოქსიკური დოზის

  • 11. 
    ნივთიერების რომელი დოზის განსაზღვრაა შესაძლებელი ფორმულით - შემანარჩუნებელი დოზა x კუმულაციის ფაქტორზე
    • A. 

      დამტვირთავი დოზის

    • B. 

      შემანარჩუნებელი დოზის

    • C. 

      მინიმალური თერაპიული დოზის;

    • D. 

      მაქსიმალური თერაპიული დოზის

  • 12. 
    რომელი მაჩვენებლის ჩასმაა საჭირო კითხვის ნიშნის მაგივრად ნივთიერების პერორული მიღებისას შემანარჩუნებელი დოზის გამოსათვლელად ფორმულაში _ შემანარჩუნებელი დოზა=შეყვანის სიჩქარე / ? x Z; სადაც Z-მიღებათა შორის ინტერვალი:
    • A. 

      ბიოშეღწევადობა (F)

    • B. 

      განაწილების მოცულობა (VD)

    • C. 

      კლირენსი (Cl)

    • D. 

      აბსორბციის სიდიდე (f)

  • 13. 
    რომელი მაჩვენებლის ჩასმაა საჭირო კითხვის ნიშნის ნაცვლად ნახევარგამოყოფის პერიოდის (T1/2) გამოსათვლელად ფორმულით: T1/2=0.7xVd/?  
    • A. 

      კლირენსი (Cl)

    • B. 

      ელიმინაციის სიჩქარე

    • C. 

      ბიოშეღწევადობა (F);

    • D. 

      ნივთიერების კონცენტრაცია (C)

  • 14. 
    ქვემოთ ჩამოთვლილი მტკიცებულებებიდან რომელი ასახავს ყველაზე კარგად წამლის კუნთებში შეყვანას?
    • A. 

      შესაძლებელია ნივთიერების დიდი მოცულობის შეყვანა, ინექციები მტკივნეულია

    • B. 

      მოქმედების ძალიან სწრაფი დასაწყისი

    • C. 

      ღვიძლში პირველი გავლის ეფექტი

    • D. 

      ნელი აბსორბცია და ხანგრძლივი მოქმედება.

  • 15. 
    ქვემოთ ჩამოთვლილი მტკიცებულებებიდან რომელი ასახავს ყველაზე კარგად წამლის შეყვანის რექტალურ გზას?
    • A. 

      პერორულ შეყვანასთან შედარებით ღვიძლში “პირველი გავლის” ეფექტის ნაკლები გამოხატულება;

    • B. 

      მოქმედების სწრაფი დასაწყისი

    • C. 

      ძალიან სწრაფი აბსორბცია და გახანგრძლივებული მოქმედება

    • D. 

      სწრაფი აბსორბცია და ხანმოკლე ეფექტი

  • 16. 
    ქვემოთ ჩამოთვლილი მტკიცებულებებიდან რომელი ასახავს ყველაზე კარგად წამლის შეყვანის ტრანსდერმულ გზას?
    • A. 

      ჩვეულებრივ ძალიან ნელი აბსორბცია და ღვიძლში “პირველი გავლის” ეფექტის არ არსებობა

    • B. 

      ხანმოკლე მოქმედება;

    • C. 

      მოქმედების სწრაფი დასაწყისი

    • D. 

      ბიოშეღწევადობის ადვილი განსაზღვრა

  • 17. 
    ქვემოთ ჩამოთვლილი პასუხებიდან რომელია სწორი ნივთიერების ბიოშეღწევადობისთვის (F), რომლის აბსორბციის მაჩვენებელი (f) 1-ის ტოლია, ხოლო ღვიძლში ექსტრაქციის კოეფიციენტი (ER) შეადგენს 0,5:
    • A. 

      0,5;

    • B. 

      0,35;

    • C. 

      0,4;

    • D. 

      0,7

  • 18. 
    ქვემოთ ჩამოთვლილი მახასიათებლებიდან რომელი შეესაბამება უჯრედგარეთა სითხეს:
    • A. 

      მოცულობა - 0,2ლ/კგ

    • B. 

      მასში კონცენტრირდება ლიპიდებში კარგად ხსნადი წამლის მოლეკულები

    • C. 

      მასში კონცენტრირდება პლაზმის პროტეინებთან მყარ კავშირში მყოფი წამლის მოლეკულები და ძალიან დიდი ზომის მოლეკულები

    • D. 

      მასში კონცენტრირდება წყალში ხსნადი მცირე ზომის მოლეკულები, მაგ. ეთანოლი

  • 19. 
    ქვემოთ ჩამოთვლილი მტკიცებულებებიდან რომელი შეესაბამება ცხიმებს? 
    • A. 

      მოცულობა – 0,2-0,35ლ/კგ

    • B. 

      კონცენტრირდება ჰიდროფილური მოლეკულები

    • C. 

      მოცულობა შეადგენს 0,6ლ/კგ

    • D. 

      კონცენტრირდება ზოგიერთი იონები. მაგ. ფტორი, ტყვია

  • 20. 
    წამლის მიმართ შეჩვევის (ტოლერანტობის) განვითარებისას ადგილი აქვს:
    • A. 

      წამლის ქრონიკული მიღებისას რეცეპტორების მგრძნობელობის დაქვეითებას (დესენსიტიზაციას);

    • B. 

      წამლის გარკვეული დოზის მიმართ რეაქციის სწრაფ დაქვეითებას მისი რამოდენიმე თანმიმდევრული შეყვანის შემდეგ;

    • C. 

      წამლის გარკვეული დოზის თანმიმდევრული სწრაფი შეყვანისას მედიატორის მარაგის გამოფიტვას

    • D. 

      წამლის სწრაფი თანმიმდევრული შეყვანისას მისი დოზების გაზრდის დროს რეაქციის დაქვეითებას.

  • 21. 
    ქვემოთ ჩამოთვლილი პოზიციებიდან რომელი არ მიეკუთვნება წამლის რეცეპტორებს?  
    • A. 

      პლაზმის ალბუმინები;

    • B. 

      მარეგულირებელი ცილები

    • C. 

      ფერმენტები

    • D. 

      ტრანსპორტული ან სტრუქტურული ცილები (მაგ. ტუბულინი)

  • 22. 
    ქვემოთ ჩამოთვლილი პოზიციებიდან რომელი მიეკუთვნება წამლის შეკავშირების ინერტულ ტიპს?
    • A. 

      პლაზმის ალბუმინები

    • B. 

      ფერმენტები

    • C. 

      პლაზმის ალბუმინები

    • D. 

      მარეგულირებელი ცილები.

  • 23. 
    შეარჩიეთ სწორი პასუხები მემბრანულ რეცეპტორებთან დაკავშირებით:
    • A. 

      ასოცირდებიან მეორად მესენჯერებთან (გადამცემებთან)

    • B. 

      იწვევენ გენების ექსპრესიის ცვლილებებს

    • C. 

      გავლენას ახდენენ სტრუქტურული ცილების კონფიგურაციაზე

    • D. 

      არეგულირებენ დნმ-ის ტრანსკრიფციას

  • 24. 
    შეარჩიეთ სწორი პასუხები უჯრედშიდა რეცეპტორებთან დაკავშირებით:
    • A. 

      იწვევენ გენის ექსპრესიის ცვლილებას და არეგულირებენ დნმ-ის ტრანსკრიფციის პროცესს

    • B. 

      ასოცირდებიან მეორად მესენჯერებთან;

    • C. 

      ასოცირდებიან იონურ არხებთან;

    • D. 

      ასოცირდებიან როგორც იონურ არხებთან, ასევე მეორად მესენჯერებთან

  • 25. 
    ქვემოთ დასახელებული ნივთიერებებიდან რომლები წარმოადგენენ არაპირდაპირ აგონისტებს?
    • A. 

      აცეტილქოლინესთერაზას ინჰიბიტორები;

    • B. 

      კატექოლამინები;

    • C. 

      აცეტილქოლინი;

    • D. 

      ქოლინესთერაზა.

  • 26. 
    თუ რეცეპტორის მიმართ წამლის აფინურობა ძალიან მაღალია და იგი დიდხანს იმყოფება რეცეპტორთან შეკავშირებულ მდგომარეობაში კოვალენტური კავშირით, იგი მოქმედებს როგორც:
    • A. 

      შეუქცევადი ანტაგონისტი

    • B. 

      სრული აგონისტი

    • C. 

      პარციული აგონისტი

    • D. 

      კონკურენტული ანტაგონისტი

  • 27. 
    რომელი ნივთიერება დისოციაცირდება ძნელად ლიგანდ-რეცეპტორების კომპლექსიდან? 
    • A. 

      შეუქცევადი ანტაგონისტი.

    • B. 

      პარციული აგონისტი

    • C. 

      სრული აგონისტი

    • D. 

      კონკურენტული ანტაგონისტი

  • 28. 
    შეარჩიეთ სწორი პასუხები ქვემოთ მოყვანილ მტკიცებულებებთან დაკავშირებით: 
    • A. 

      რეცეპტორის მოლეკულა რომელიც ხანმოკლე სიცოცხლის ხანგრძლივობით ხასიათდება, ექვემდებარება ენდოციტოზს და უჯრედის მემბრანაში განმეორებით დაბრუნებას (რეციკლირება.)

    • B. 

      ანტაგონისტს, აგონისტებთან შედარებით ჩვეულებრივ ნაკლები აფინურობა ახასიათებს რეცეპტორის მიმართ.

    • C. 

      რეცეპტორის მოლეკულა სიცოცხლის ხანგრძლივი პერიოდით გამოირჩევა

    • D. 

      რეცეპტორის კონკურენტულ ბლოკადას ადგილი აქვს შეუქცევადი ანტაგონისტით;

  • 29. 
    შეარჩიეთ სწორი პასუხები ქვემოთ მოყვანილ მტკიცებულებებთან დაკავშირებით: 
    • A. 

      კონკურენტული ანტაგონისტის ეფექტის მოხსნა შესაძლებელია აღნიშნული რეცეპტორის აგონისტის შესაბამისი რაოდენობის შეყვანით

    • B. 

      არაკონკურენტული ანტაგონისტით მოწამვლა უფრო სახიფათოა, ვიდრე კონკურენტული ანტაგონისტით

    • C. 

      არაკონკურენტული ანტაგონისტის ჭარბი დოზირებისას მისი ეფექტის მოსახსნელად საკმარისია რეცეპტორის აგონისტის შესაბამისი რაოდენობის შეყვანა სპეციალური ღონისძიებების ჩატარების გარეშე

    • D. 

      არაკონკურენტული ანტაგონისტის უსაფრთხო დოზების დიაპაზონი უფრო ფართოა კონკურენტულ ანტაგონისტებთან შედარებით

  • 30. 
    შეარჩიეთ სწორი პასუხები ქვემოთ მოყვანილ მტკიცებულებებთან დაკავშირებით: 
    • A. 

      ენდოგენური ლიგანდის დიდი კონცენტრაციისას პარციული აგონისტი მოქმედებს როგორც კონკურენტული ანტაგონისტი

    • B. 

      ადიტიური ეფექტის დროს ნივთიერებები მოქმედებენ განსხვავებული მექანიზმით

    • C. 

      პოტენცირებული ეფექტის დროს ნივთიერებები მოქმედებენ ერთიდაიგივე მექანიზმით

    • D. 

      ენდოგენური ლიგანდის კონცენტრაცია არ ახდენს გავლენას პარციული აგონისტის მოქმედებაზე